به گزارش مدیاتی:در دنیای سریعالتغییر فناوری، بسیاری از نرمافزارها به مرور زمان به فراموشی سپرده میشوند. اما برخی از آنها، با وجود قدمت طولانی، هنوز هم کاربران وفادار خود را دارند و حتی در نسخههای جدید ویندوز نیز حضور پررنگی دارند. این برنامهها که روزی بخشی جداییناپذیر از تجربه کاربری ویندوز بودند، امروز نیز کاربردهای منحصربهفرد خود را حفظ کردهاند. در این مقدمه، به بررسی ۷ نرمافزار قدیمی ولی زنده ویندوز میپردازیم که شاید شما هم آنها را فراموش کردهاید، اما هنوز هم میتوانند مفید و کاربردی باشند.
۷ نرمافزار ویندوز که با وجود فراموشی، هنوز زنده هستند
در دنیای پرشتاب فناوری، نرمافزارها اغلب عمر کوتاهی دارند. یک روز در اوج محبوبیت و روز دیگر به دست فراموشی سپرده میشوند. با پیشرفت سیستم عاملها و ظهور ابزارهای جدید، بسیاری از برنامههای کلاسیک ویندوز جای خود را به گزینههای جدیدتر دادهاند. با این حال، برخی نرمافزارها همچنان به حیات خود ادامه میدهند. گاهی به دلیل عملکرد خاصی که جایگزینی برای آن وجود ندارد و گاهی به لطف کاربران وفاداری که هنوز به آنها وابستهاند. در این مقاله، به معرفی ۷ نرمافزار فراموششده ویندوز میپردازیم که هنوز هم در ویندوز ۱۱ اجرا میشوند.
WinAmp، foobar2000 و RealPlayer؛ فرمانروایان عزلشدهی پلیرها
در گذشته، ویندوز مدیا پلیر به دلیل پشتیبانی محدود از فرمتهای صوتی و تصویری، کاربران را به جستوجوی جایگزینهای کارآمدتر سوق داد. در این میان، پخشکنندههایی مانند فوبار۲۰۰۰ (foobar2000)، ریلپلیر (RealPlayer) و وینامپ (WinAmp) به محبوبیت رسیدند. این نرمافزارها نه تنها از فرمتهای متنوعتری پشتیبانی میکردند، بلکه ابزارهای پیشرفتهای برای مدیریت آرشیو موسیقی ارائه میدادند و جزو ضروریترین نرمافزارهای ویندوز قرار گرفتند.
با گذشت زمان، قابلیتهای ویندوز مدیا پلیر گسترش یافت و عدهای نیز به گزینههای جدیدتری مانند ویالسی (VLC) روی آوردند که توانایی اجرای تقریباً تمام فرمتها را داشت. در نتیجه، محبوبیت پخشکنندههای قدیمی یادشده کاهش یافت.
فوبار۲۰۰۰ و ریلپلیر همچنان بسیاری از قابلیتهای گذشتهی خود را حفظ کردهاند؛ اما جامعهی کاربری آنها با دوران اوجشان فاصلهی زیادی دارد. در مقابل، وینامپ همچنان نسخهی کلاسیک دسکتاپی خود را حفظ کرده؛ اما تمرکز اصلیاش را بهسمت نسخهی موبایلی و مدیریت بستری برای هنرمندان موسیقی تغییر داده است؛ جهتی کاملاً متفاوت از دوران اوجش که پخشکنندهی موسیقی محبوب برای کامپیوترهای شخصی به شمار میرفت.
Napster؛ از تبادل غیرقانونی تا پخش قانونی پخش موسیقی
نپستر (Napster) ابتدا با اشتراک همتابههمتای (P2P) فایلهای موسیقی شهرت یافت؛ روشی که در روزگاری که بسیاری حاضر نبودند برای آهنگهای دیجیتال هزینه پرداخت کنند، دریافت رایگان موسیقی را ممکن میکرد. طبیعی بود که این رویه خشم خوانندهها و شرکتهای موسیقی را برانگیزد و در نهایت هم، باعث تعطیلی نپستر شود؛ اما نام این سرویس آنقدر شناختهشده بود که بهراحتی از بین نرفت.
راکسیو (Roxio) در سال ۲۰۰۳ نام نپستر را خرید و سرویس استریم قانونی جدیدی را با همان برند راهاندازی کرد. سال ۲۰۰۸، شرکت بستبای (Best Buy) آن را ازآن خود کرد و در سال ۲۰۱۱ به رپسودی (Rhapsody) فروخت. این شرکت تا سال ۲۰۱۶ نامش را بهطور کامل به نپستر تغییر داد. اکنون نپستر با مشارکت شرکت بلاکچینی الگوراند (Algorand) و هایومایند (Hivemind) که در حوزهی رمزارزها فعال هستند، همچنان زنده مانده است و بهعنوان پلتفرم قانونی پخش موسیقی فعالیت میکند.
TeamSpeak؛ شریانحیاتی گیمرهای پیشکسوت
در دنیای گیمینگ آنلاین، همیشه نیاز به ابزارهای گفتوگوی صوتی وجود داشته است که علاوهبر تأخیر کم، فشار زیادی به منابع سیستم وارد نکنند. تیماسپیک (TeamSpeak) دقیقاً چنین ابزاری بود. این نرمافزار سبک و کارآمد در دورانی که ویندوز مسنجر و اسکایپ بیشازحد سنگین بودند، به انتخاب اول گیمرها تبدیل شد.
با ظهور دیسکورد (Discord)، چشمانداز چت صوتی در بازیهای آنلاین کاملاً تغییر کرد و بسیاری از کاربران به این پلتفرم مهاجرت کردند. بااینحال، تیماسپیک هنوز فعال است. نسخهی پایدار ۳ که در سال ۲۰۱۱ عرضه شد، در طول سالها چندین بهروزرسانی دریافت کرده است. اکنون نسخهی ۶ بهصورت آزمایشی منتشر شده است؛ درحالیکه نسخهی ۵ هرگز بهطور رسمی عرضه نشد. این سرویس همچنان در حال توسعه است؛ هرچند دیگر جایگاه سابق خود را در میان گیمرها ندارد.
Netscape؛ مرورگری که فقط نامش احیا شد
نتاسکیپ نویگیتور (Netscape Navigator) یکی از نخستین مرورگرهای محبوب اینترنت بود که در سال ۱۹۹۴ معرفی شد؛ اما با عرضهی اینترنت اکسپلورر (Internet Explorer) و تبدیل آن به بهترین مرورگر ویندوز، سهم بازار نتاسکیپ بهشدت کاهش یافت و سرانجام در سال ۲۰۰۸ بهطور رسمی کنار گذاشته شد.
در حرکتی غیرمنتظره، شرکت AOL، مالک نتاسکیپ، در سال ۲۰۲۴ تصمیم گرفت این برند را احیا کند و مرورگری جدید مبتنیبر کرومیوم را با همین نام عرضه کرد. این نسخه هیچ شباهتی به مرورگر اصلی ندارد؛ اما حداقل نامی را زنده نگه داشته است که زمانی نماد آغاز عصر اینترنت بود.
WordPerfect؛ میراثی از دوران پیشاز سلطهی ویندوز
پیشاز آنکه مایکروسافت آفیس به استاندارد جهانی تبدیل شود، وردپرفکت (WordPerfect) در دههی ۱۹۸۰ و اوایل دههی ۱۹۹۰ محبوبترین نرمافزار واژهپرداز بود؛ اما با ورود مایکروسافت ورد که بهطور کامل برای سیستمعامل در حال رشد ویندوز بهینه شده بود، نسخهی ویندوزی وردپرفکت به مشکلات پایداری دچار شد و نتوانست رقابت را ادامه دهد.
بااینحال، وردپرفکت هرگز از بین نرفت. این نرمافزار همچنان بهعنوان بخشی از بستهی اداری عرضه میشود و آخرین نسخهی اصلی آن در سال ۲۰۲۱ منتشر شد؛ اگرچه دیگر جایگاه پرافتخار گذشته را ندارد.
WinZip؛ راهکاری پولی در دنیای فشردهسازهای رایگان
در دورانی که مدیریت فایلهای فشرده روی ویندوز چندان ساده نبود، ابزارهایی مانند وینزیپ (WinZip) به کاربران کمک کردند تا این فرایند را آسانتر کنند. این نرمافزار که در سال ۱۹۹۱ معرفی شد، امکانات گستردهای برای آرشیوسازی و فشردهسازی ارائه میداد و آن زمان جزو بهترین نرم افزار های فشرده سازی در ویندوز بود؛ درحالیکه خود ویندوز، پشتیبانی محدودی از فایلهای ZIP میکرد.
با گذشت زمان، مایکروسافت قابلیتهای فشردهسازی را به ویندوز اضافه کرد و نرمافزارهای رایگانی مانند 7-Zip و WinRAR محبوبیت بیشتری پیدا کردند. در نتیجه، وینزیپ بهتدریج از کانون توجه خارج شد.
امروزه، این نرمافزار تحت مالکیت شرکت آلودو (Alludo) (با نام پیشین کورل) قرار دارد و هنوزهم برخی از کاربران، چه بهدلیل نیاز واقعی، چه بهدلبل حس نوستالژی، از آن استفاده میکنند؛ اما با وجود فشردهسازهای رایگان و پشتیبانی داخلی ویندوز از فایلهای ZIP، این روزها کمتر کسی سراغ وینزیپ را میگیرد.
WindowBlinds؛ شخصیسازی کلاسیک ویندوز در جدال با دوران جدید
استارداک (Stardock) با ارائهی ابزارهایی برای تغییر و شخصیسازی دسکتاپ ویندوز به شهرت رسید. در این میان، ویندوبلایندز (WindowBlinds) نقش محوری ایفا میکرد و به علاقهمندان اجازه میداد نواروظیفه، منو استارت و طراحی پنجرهها را ازطریق تمهای طراحیشده بهدست کاربران تغییر دهند.
حال که ساختار ویندوز بستهتر شده و اجازهی ویرایش بخشهای وسیع رابط کاربری را نمیدهد، ویندوبلایندز نمیتواند مانند گذشته بخشهای مختلف را تغییر دهد. با اینکه این برنامه همچنان بهروزرسانی میشود و از ویندوز ۱۱ پشتیبانی میکند، دیگر تنوع قابلیتها و جذابیت گستردهی گذشته را ندارد.
